18 Aðustos 2007 CUMARTESÝ

Resmî Gazete

Sayý : 26617

YÖNETMELÝK

             Saðlýk Bakanlýðýndan:

DÝYALÝZ MERKEZLERÝ HAKKINDA YÖNETMELÝKTE

DEÐÝÞÝKLÝK YAPILMASINA DAÝR YÖNETMELÝK

             MADDE 1 – 8/5/2005 tarihli ve 25809 sayýlý Resmî Gazete’de yayýmlanan Diyaliz Merkezleri Hakkýnda Yönetmeliðin 5 inci maddesinin ikinci fýkrasýndaki "üç yýl" ibaresi "iki yýl" olarak deðiþtirilmiþtir.

             MADDE 2 – Ayný Yönetmeliðin 8 inci maddesinin beþinci fýkrasýnýn ilk cümlesinin baþýndaki "Sertifikalý bir sorumlu tabip ve sertifikalý hemþire" ibaresi "Sertifikalý bir sorumlu tabip ve diyaliz teknikeri veya sertifikalý hemþire " olarak deðiþtirilmiþtir.

             MADDE 3 – Ayný Yönetmeliðin 9 uncu maddesinin üçüncü fýkrasýnýn (a) bendi yürürlükten kaldýrýlmýþtýr.

             MADDE 4 – Ayný Yönetmeliðin 12 nci maddesinin birinci fýkrasýnýn (a) bendi ile üçüncü ve dördüncü fýkrasý aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "a) Hemodiyaliz merkezleri için ilgili mevzuata ve alýnacaðý tarihteki standartlara uygun üretilmiþ, orijin ülkede üretimi ve kullanýmý devam eden ve üretici veya yetkili temsilci firma tarafýndan performans yeterliliði kanýtlanmýþ olan, en az beþ adet faal ve bir yedek olmak üzere toplam altý hemodiyaliz cihazý,"

             "Diyaliz merkezi, hastalarýna acil durumda hizmet vermek üzere bir ambulans bulundurabilir"

             "Diyaliz merkezi sadece diyaliz hastalarýna yönelik olmak ve bu Yönetmeliðin EK-13’ündeki tetkikleri yapmak üzere ilgili mevzuat uyarýnca ruhsatlandýrýlmýþ bir laboratuvar kurmasý veya bu nitelikleri haiz bir laboratuvar ile anlaþmasý zorunludur. Diyaliz merkezinin kendi bünyesinde kuracaðý laboratuvar ile diyaliz hastalarý haricindeki hastalara laboratuvar hizmeti vermek istemesi halinde müstakil giriþli laboratuvar oluþturmak ve diyaliz hastalarý ile doðrudan temasý engellemek zorundadýr."

             MADDE 5 – Ayný Yönetmeliðin 13 üncü maddesinin birinci fýkrasýnýn (a), (c), (d) bendleri aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþ ve (e) bendi eklenmiþtir.

             "a) Sorumlu Uzman: Her diyaliz merkezinde, Türkiye’de tababet icrasýna engel hali olmayan, hastalarýn yaþ grubuna göre nefroloji uzmaný veya çocuk nefrolojisi uzmaný bir tabibin tam veya kýsmi zamanlý olarak bulunmasý þarttýr.

             Hemodiyaliz merkezi için sorumlu uzmanlýk görevini yürütecek Nefroloji Uzmaný veya çocuk nefrolojisi uzmaný bulunamadýðý hallerde sorumlu uzmanlýk görevi, on sekiz yaþ ve üzeri yaþ grubu hastalar için sertifikalý iç hastalýklarý uzmaný; on yedi yaþ ve altý yaþ grubu hastalar için sertifikalý çocuk saðlýðý ve hastalýklarý uzmaný tarafýndan yürütülür.

             Bu Yönetmelik kapsamýnda olan merkezlerin, 31/12/2014 tarihinden sonra herhangi bir þekilde sorumlu uzman deðiþikliðine gitmesi halinde veya bu tarihten sonra açýlacak merkezlerde ise merkezin türüne göre sorumlu uzmanlarýnýn, Nefroloji Uzmaný veya Çocuk Nefrolojisi Uzmaný olmasý gereklidir.

             Hem hemodiyaliz ve hem de periton diyalizi merkezi olarak faaliyet gösterecek merkezlerde görev yapan nefroloji uzmanlarý, her ikisinin de sorumlu uzmanlýk görevini yürütebilirler.

             Sorumlu uzman sertifikasý; Bakanlýkça yetkilendirilmiþ diyaliz eðitim merkezlerinde en az üç ay süre ile eðitim görmüþ, eðitim sonunda bu merkezde yapýlan teorik ve pratik sýnavlarda baþarýlý olmuþ iç hastalýklarý ile çocuk saðlýðý ve hastalýklarý dallarýnda uzman olanlara Bakanlýk tarafýndan verilir. 

             Eriþkin hemodiyaliz merkezlerinde ondan fazla pediatrik yaþ grubu hasta tedavi görüyor ise, bu merkezde bir çocuk nefrolojisi uzmanýnýn veya sertifikalý çocuk saðlýðý ve hastalýklarý uzmanýnýn konsültan olarak bulunmasý gerekir. Pediatrik diyaliz merkezlerinde ondan fazla eriþkin yaþ grubu hasta tedavi görüyor ise, bu merkezde de bir Nefroloji Uzmanýnýn veya sertifikalý Ýç Hastalýklarý Uzmanýnýn konsültan olarak bulunmasý gerekir.

             Sorumlu uzman, tam gün çalýþmak þartý ile ayný merkezde sorumlu tabip olarak da çalýþabilir. Bu durumda, birden fazla özel diyaliz merkezinin sorumlu uzmanlýk görevini üstlenemez. Merkezde ayrýca sorumlu tabibin bulunmasý halinde, sorumlu uzman en fazla bir diðer diyaliz merkezinin sorumluluðunu üstlenebilir.

             Kamu kurum ve kuruluþlarýnda 2368 sayýlý Saðlýk Personeli Tazminat ve Çalýþma Esaslarýna Dair Kanuna veya özel kanunlarýna göre çalýþýp, ayrýca serbest meslek icra etmek hakký ve sorumlu uzmanlýk yetkisini haiz tabipler, sadece bir özel diyaliz merkezinin sorumlu uzmanlýk görevini üstlenebilirler. Ancak Bakanlýk ya da Valilik makamýnýn onayý ile, il sýnýrlarý içinde ya da ihtiyaç duyulan illerde, kamuya ait diyaliz ünitelerinde konsültan uzman olarak ve her diyaliz hastasýný ayda en az bir kez görüp tedavisini düzenleyecek þekilde görevlendirilebilir.

             Sorumlu uzmanýn izinli veya hasta olmasý gibi kabul edilebilir bir mazeretinin bulunmasý hallerinde, sorumlu uzman sertifikasýný haiz bir uzman, en çok altý aylýk süreyle ve müdürlüðe bildirilmek suretiyle çalýþtýrýlabilir. Bu sürenin sonunda sorumlu uzmanýn görevine dönmemesi halinde merkez, yeni bir sorumlu uzman ile sözleþme yaparak müdürlüðe bildirmek zorundadýr."

             "c) Diyaliz teknikeri veya hemþiresi: Diyaliz merkezlerinde diyaliz iþlemini uygulayacak; üniversitelerin saðlýk hizmetleri meslek yüksek okulu diyaliz bölümlerinden mezun diyaliz teknikeri veya sertifika sahibi bir hemþire olacak þekilde en az iki personel bulunmasý zorunludur. Bu personelden birisi sorumlu olarak seçilir.

             Diyaliz hemþireliði sertifikasý; diyaliz eðitim merkezinde üç ay süreyle hemodiyaliz veya periton diyalizi eðitimi görmüþ hemþire veya hemþirelik yetkisine haiz saðlýk hizmetleri sýnýfý personele eðitim merkezlerinde yapýlan teorik ve pratik sýnavda baþarýlý olmak kaydýyla Bakanlýkça verilir.

             Hemodiyaliz merkezlerinde Açýlma Ýzin Belgesi için diyaliz teknikeri veya sertifikalý hemþire sayýsý, merkezdeki hemodiyaliz cihazýnýn sayýsýna göre belirlenir. Ýlk kaç cihazla açýlýrsa açýlsýn on cihaza kadar iki, bu sayýnýn üzerinde ilâve her beþ cihaz için ilâve bir hemþire veya diyaliz teknikeri bulunmasý zorunludur.

             Açýlma izin belgesi almýþ diyaliz merkezlerinde her tedavi seansýnda on hastaya kadar en az iki diyaliz teknikeri veya sertifikalý hemþire; daha sonraki her beþ hasta için ilâve bir diyaliz teknikeri veya sertifikalý hemþire bulunmasý gereklidir. Ancak, ilk on cihaz için gerekli olan ruhsata esas personel haricinde, diyaliz teknikeri veya sertifikalý hemþire bulunmamasý hallerinde, her tedavi seansýnda öngörülen diyaliz teknikeri veya sertifikalý hemþire sayýsýnýn yarýsýný aþmayacak þekilde ve tam gün süreyle çalýþmak kaydýyla sertifikasýz hemþire çalýþtýrýlabilir. Bu durumda çalýþacak personelin gözetiminden sorumlu, o seans için en az bir diyaliz teknikeri veya sertifikalý hemþire bulunmasý gerekir. Bu þekilde çalýþtýrýlan hemþireler için, merkez tarafýndan iþe baþladýðý tarihten itibaren en geç iki ay içinde eðitim için baþvuru yapýlmasý zorunludur.

             Periton diyalizi merkezi diyaliz hemþiresi sayýsý, merkezdeki hasta sayýsýna göre belirlenir. Ýlk yirmi beþ hasta için bir; ilâve her elli hasta için bir periton diyaliz hemþiresi çalýþtýrýlýr.

             d) Teknisyen veya Tekniker: Her hemodiyaliz merkezinde diyaliz cihazlarý ile müþtemilatý ve su sistemi konusunda en az üç ay süre ile eðitim gördüðüne dair belge veya diplomayý haiz en az bir teknisyen veya tekniker bulunmasý gereklidir.

             e) Yardýmcý personel: Hemodiyaliz merkezlerinde her beþ hemodiyaliz cihazý için bir yardýmcý personel; periton diyalizi merkezlerinde ise, en az bir yardýmcý personel bulunmasý gereklidir. "

             MADDE 6 – Ayný Yönetmeliðin 14 üncü maddesi aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir. 

             "MADDE 14 – Hemodiyaliz merkezlerinde bulundurulacak diðer personel;

             a) Diyetisyen: Her hemodiyaliz merkezinin, bir diyetisyenle danýþmanlýk hizmeti alýnmasýna dair sözleþme yapmasý ve belgelendirmesi gereklidir. Diyetisyen her hastayý ayda en az bir kere ya da hasta veya sorumlu hekim tarafýndan istendiði zamanda görebilecek þekilde danýþmanlýk hizmetini yürütür, hastalarýn beslenme sorunlarýný dinler ve diyet rejimini belirler.

             b) Psikiyatri Uzmaný: Hastalarýn talebi ve/veya sorumlu tabibin gerek görmesi halinde bir psikiyatri uzmanýndan danýþmanlýk hizmeti alýnýr.

             c) Sosyal Hizmet Uzmaný: Sorumlu tabibin gerek görmesi halinde bir sosyal hizmet uzmanýndan danýþmanlýk hizmeti alýnýr.

             Diyaliz merkezi (b) ve (c) bendinde belirtilen uzmanlarýn isim, adres ve her an ulaþýlabilecek telefon numaralarýný merkezde ve dosyasýnda bulundurmak zorundadýr.

             Bu madde kapsamýndaki personel, mesai ve ulaþým imkânlarý uygun olmak kaydýyla, ayný il veya ilçelerdeki hemodiyaliz merkezlerinden en çok beþ tanesinde bu þekilde görev yapabilir ve çalýþmalarýna dair tüm bilgileri hasta dosyasýna kayýt edip tarih atarak imzalamakla yükümlüdür."

             MADDE 7 – Ayný Yönetmeliðin 16 ncý maddesinin ikinci fýkrasýnýn (a) ve (j) bendleri aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþ ve (l) bendi yürürlükten kaldýrýlmýþtýr.

             "a) Merkezin her katý için ayrý olmak üzere mimar tarafýndan düzenlenmiþ, yerleþim ve kullaným alanlarýný gösteren 1/100 ölçekli planlar,"

             "j) Yeterli nitelikte ve kapasitedeki su sisteminin yaptýðý arýtma sonrasýnda elde edilen suyun, bakteriyolojik ve kimyasal analiz sonuçlarýnýn Avrupa Birliði Farmakopesisindeki standartlara uygun olduðunu gösterir belge,"

             MADDE 8 – Ayný Yönetmeliðin 17 nci maddesinin son fýkrasý aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "Bakanlýða baðlý eðitim ve araþtýrma hastaneleri ile üniversite hastaneleri bünyesinde açýlacak diyaliz merkezi veya üniteleri için bu Yönetmelik hükümlerine uygun þekilde hazýrlanan dosya, baþvuru dilekçesi ile birlikte doðrudan Bakanlýða sunulur ve gerekli iþ ve iþlemler yapýlarak diyaliz merkezleri için açýlma izin belgesi ile üniteler için uygunluk belgesi Bakanlýkça düzenlenir."

             MADDE 9 – Ayný Yönetmeliðin 18 inci maddesi aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "MADDE 18 – Diyaliz merkezlerinde diyaliz tedavisi gören her hasta için ayrý bir hasta takip dosyasý tutulur. Hastalara, Yönetmeliðin eki (EK-13)’de sayýlan laboratuvar tetkikleri belirtilen periyotlarda yaptýrýlýr."

             MADDE 10 – Ayný Yönetmeliðin 23 üncü maddesinin madde baþlýðý "Diyaliz teknikeri ve hemþiresinin görevleri " olarak, birinci fýkrasýnda geçen  "Diyaliz hemþiresi" ibaresi  "Diyaliz teknikeri ve hemþiresi" olarak deðiþtirilmiþtir. 

             MADDE 11 – Ayný Yönetmeliðin 24 üncü maddesinin madde baþlýðý " Teknisyen veya teknikerin görev ve yetkileri" olarak deðiþtirilmiþtir.

             MADDE 12 – Ayný Yönetmeliðin 25 inci maddesi aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "MADDE 25 – Özel diyaliz merkezlerinde sorumlu uzman veya sorumlu tabibin ayrýlma talebinde bulunmasý, hastalýk hali ve izin durumlarýnda bu görev, en fazla altý aylýk süre için sorumlu uzman veya sorumlu tabip niteliklerini haiz baþka bir tabip tarafýndan yürütülür. Altý aylýk sürenin sonunda sorumlu uzman veya sorumlu tabip bulunamaz ise, diyaliz merkezinin faaliyetine son verilerek, açýlma izin belgesi Valilikçe iptal edilir. Bu durumda, hastalarýn maðdur edilmemesi için Müdürlükçe gerekli tedbirler alýnýr.

             Merkezde sertifika sahibi hemþire veya diyaliz teknikeri sayýsý, Yönetmelikte seans baþýna belirlenen asgarî sayýnýn altýna düþtüðü takdirde, merkez tam gün çalýþtýrmak kaydýyla sertifikasýz hemþire çalýþtýrabilir. Merkez, eksilen sayý kadar personeli bulmak, sertifikasýz çalýþan hemþirenin sertifikasyon eðitimi için ilk eðitim döneminde baþvurusunu yapmak zorundadýr. Buna uymayan diyaliz merkezine, Müdürlük tarafýndan kýrk beþ günlük süre verilerek yazýlý olarak ihtar edilir ve bu süre sonunda sertifikalý hemþire veya diyaliz teknikeri eksikliðini gidermeyen merkezin hasta sayýsý mevcut personel sayýsýna uygun olacak þekilde azaltýlýr. Buna uygun davranmayan merkezin açýlma izin belgesi Valilikçe iptal edilir."

             MADDE 13 – Ayný Yönetmeliðin 26 ncý maddesinin ikinci fýkrasýnýn (c) bendi aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "c) Eðitim yetkisi verilecek diyaliz merkezlerinin aktif olarak kullanýlmakta olan en az on adet, pediatrik diyaliz merkezlerinin ise beþ adet hemodiyaliz cihazýna sahip olmasý,"

             MADDE 14 – Ayný Yönetmeliðin 28 inci maddesinin ikinci fýkrasý aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.  

             "Yukarýda sayýlanlar dýþýnda, kamu personeli olup da diyaliz eðitim baþvurusu yapanlardan ihtiyaç halinde Bakanlýðýn uygun göreceði ve ihtiyaç duyulan diyaliz merkezlerinde iki yýl süre ile görev yapmayý kabul ettiði taahhütname veya ihtiyaç halinde Bakanlýk tarafýndan daha önce açýklanmýþ olan merkezlere tayin edilerek iki yýl çalýþmayý taahhüt etmesi ve müdürlüðün uygun görüþü aranýr."

             MADDE 15 – Ayný Yönetmeliðin 30 uncu maddesinin birinci fýkrasý aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.  

             "Diyaliz eðitim baþvurularý, ilgili müdürlüðe yapýlýr. Müdürlük tarafýndan baþvurusu uygun olanlarýn adý, soyadý, unvaný, çalýþtýðý kurumunun belirtildiði liste 29 uncu maddede belirtilen dönemlerde Bakanlýða intikal ettirilir. Eðitime baþvuran personelin evraklarý daha sonraki iþlemlere esas olmak üzere müdürlükte muhafaza edilir."

             MADDE 16 – Ayný Yönetmeliðin 33 üncü maddesinin ikinci fýkrasýnýn (a) ve (b) bentleri yürürlükten kaldýrýlmýþtýr.

             MADDE 17 – Ayný Yönetmeliðin 34 üncü maddesinin beþinci fýkrasý aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "Diyaliz eðitim merkezlerinde yapýlan sýnavlar sonucunda düzenlenen sýnav komisyonu raporu, eðitime alýnan personelin kursa baþlayýþ ve kurstan ayrýlýþ evraký ile sýnav sonuç belgeleri Bakanlýða gönderilir ve sýnavlarda baþarýlý olanlara Bakanlýkça diyaliz sertifikasý düzenlenir. Bakanlýkça düzenlenen sertifika, Yönetmeliðin 28 inci maddesi ikinci fýkrasýndaki ve 30 uncu maddesinin (c) ve (d) bentlerinde istenen taahhütnamenin süresi sonunda sahibine teslim edilir. Bu süre zarfýnda gerekli hallerde ilgili personel için eðitim belgesi düzenlenebilir."

             MADDE 18 – Ayný Yönetmeliðin 35 inci maddesi aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "MADDE 35 – Sorumlu uzmanlýk, sorumlu tabiplik ve diyaliz hemþireliði sertifikalarý, düzenlenme tarihinden itibaren beþ yýlda bir Bakanlýk veya Bakanlýðýn yetkilendireceði üniversiteler, kamu kurumu niteliðindeki meslek kuruluþlarý ile ilgili kamu kurum kuruluþlarý tarafýndan resertifikasyona tabi tutulur. Bu kuruluþlar resertifikasyon sonucunu her yýl Bakanlýða rapor olarak bildirmek zorundadýr. Resertifikasyon deðerlendirmesinde iki defa üst üste baþarýlý olamayanlarýn sertifikalarý, altýncý yýlýn sonunda hükümsüz hale gelir. Resertifikasyon deðerlendirmesinde baþarýlý olamayanlar, Yönetmelikte belirtilen usûl ve esaslara göre tekrar diyaliz eðitim programýna baþvurabilirler. Bu baþvurular öncelikli olarak deðerlendirilir.

             Resertifikasyonun nasýl yapýlacaðý, deðerlendirilmesi ve sair konularý, bu Yönetmeliðin yayýmý tarihinden itibaren bir yýl içerisinde Bakanlýkça yayýmlanacak Teblið ile belirlenir."

             MADDE 19 – Ayný Yönetmeliðin 42 nci maddesi aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir

             "MADDE 42 – Bütün diyaliz merkezlerinin; kendisine en yakýn organ nakli merkezi ve Bakanlýk ile koordinasyon kurarak, böbrek nakline aday hastalarýnýn, kan ve doku gruplarý tayinlerini yaptýrýp, Ulusal Bekleme Listesi’ne kaydettirmeleri gereklidir.

             Diyaliz merkezleri; hastalarýný her yýl kendisine en yakýn organ nakli merkezi sorumlusu veya uzmaný ile konsulte ederek organ nakline uygun hastalarý birlikte belirlemek ve bu konsültasyon raporlarýný hasta dosyasýnda muhafaza etmek, nakil için uygun görülenler listesine ilave olan hastalarýn bilgilerini ve kayýt olmuþlarsa nakil merkezi isimlerini her yýl Bakanlýða bildirmekle yükümlüdürler."

             MADDE 20 – Ayný Yönetmeliðin Geçici 4 üncü maddesi aþaðýdaki þekilde deðiþtirilmiþtir.

             "GEÇÝCÝ MADDE 4 – Bu Yönetmelik ile yürürlükten kaldýrýlan mevzuat hükümlerine göre 1/1/2002 tarihinden önce diyaliz eðitimi görerek sertifika alanlar, Resertifikasyon Tebliðinin yayýmýný izleyen yýlýn Nisan ayýnda yapýlacak olan ilk resertifikasyona tâbidirler.

             Bu hükme göre resertifikasyona tâbi olacak olanlarla ilgili usul ve esaslar 35 inci maddede belirtilen Teblið ile düzenlenir."

             MADDE 21 – Ayný Yönetmeliðin ekinde yer alan (EK-1), (EK-5), (EK-6) ve (Ek-8) ekteki þekilde deðiþtirilmiþ, Yönetmeliðe (EK-13) eklenmiþtir.

             MADDE 22 – Bu Yönetmelik yayýmý tarihinde yürürlüðe girer.

             MADDE 23 – Bu Yönetmelik hükümlerini Saðlýk Bakaný yürütür.

EK-1

EK-5

EK-6

T.C.

SAÐLIK BAKANLIÐI

Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüðü

                                                                 DÝYALÝZ EÐÝTÝMÝ BAÞVURU FORMU                                                 EK:8

EÐÝTÝM ALMAK ÝSTEDÝÐÝ ÝL/EÐÝTÝM MERKEZÝ                     

                                                                                                                                                         Tasdik Olur

Baþvuru Sahibi (Paraf):                                                                                                           Kurum Yetkilisinin

                                                                                                                                                          Adý Soyadý

                                                                                                                                                       Ýmza / Mühür

TAAHHÜTNAME

     Eðitimi takiben uygun görülen diyaliz merkezinde en az 2 yýl çalýþacaðýmý, bu süre dolmadan ayrýlmam halinde eðitim süresince tarafýma yapýlan tüm ödemeler ile adýma yatýrýlan sosyal güvenlik ve saðlýk primlerinin bedelini geri ödeyeceðimi kabul ve taahhüt ederim.

                                                                                                                                                     Baþvuru Sahibinin