Uyghur ilide sitiliwatqan 5 xil unda rak peyda qilidighan madda
bayqalghan

2006.07.19

Yiqinda putun Uyghur ili boyiche her xil yimeklikler ustidin ilip
birilghan bir tekshurushte, uyghur ilidiki bazarlarda sitiliwatqan 5
xil unda rak peyda qilidighan madda bayqalghan.

Uyghur Aptonom Rayonluq Soda -Sanaet Nazariti teripidin bu yil 1þ-
Aydin 6þ- Ayghiche bolghan mezgilde ilip birilghan bu tekshurush
Uyghur ilining sherqiy we jenubiy rayonliridiki her qaysi dukanlar
we talla bazarliridiki un, yagh, gosh,kok-tat aq haraq, piwe, sutluk
boyumlar we balilar yimeklikliridin bolup 857 xil yimeklik ustidin
ilip birilghan. Netijide buning arisida 129 xili layaqetsiz chiqqan.
Oxshimighan 5 xil markidiki unda rak kisili kelturup chiqiridighan
madda bayqalghan bolup, bu xil madda unni aqartish rolini
oynaydiken. Buningdin bashqa yene, qumul, turpan we aqsu qatarliq
jaylarda parche qachilanghan su maylarning layaqetsizlik derijisi
65% ke yetken.

Xitay xewer agintliqining xewer qilishiche, olchemge toshmighan bu
su maylarning terkiwidiki bezi maddilar salametlikke ziyanliq bolup,
uni uzun mezgil istimal qilghanda, nirwini bixudlashturup hetta
palech qilish ihtimalliqimu bar iken.

Shu seweptin soda-sanaet orunliri bundaq yimekliklerni
ishlepchiqarghan zawutlarni tigishlik jazagha tartidighanliqini
korsitip, istimalchilarni yimeklik sitiwalghanda chong bazarlardin
waqti otup ketmigen nersilerni sitiwilishqa, shundaqla renggi
heddidin ziyade aq bolghan unlarni sitiwilishtin saqlinishqa
chaqirdi.

(RFA, Peride)